ՀՆՁԱՆԻ ՀՈՐԸ․ ԳԻՆԵԳՈՐԾԱԿԱՆ ԱՎԱՆԴՈՒՅԹԻ ՈՒՇԱԳՐԱՎ ՄԱՆՐԱՄԱՍՆԵՐԻՑ

Հին հայկական հնձաններում գինու պատրաստման և պահպանման համար նախատեսված հորերը կարող էին ունենալ կառուցվածքային էական տարբերություններ։ Դրանցից մի քանիսի հատակը հարթ էր, իսկ մյուսների կենտրոնական հատվածում կառուցված էր հատուկ՝ ձագարաձև փոս։ Այդ փոսերն ունեին շրջված կոնի ձև․ բացվածքի տրամագիծը կազմում էր մոտ 50–70 սմ, իսկ խորությունը՝ 30–45 սմ։ Դրանց նշանակությունը, հավանաբար, միայն հորից հեղուկի վերջին մնացորդները հանելը չէր։ Հնձանի հորի հատակին նստվածքի կուտակման համար նախատեսված այսպիսի փոսը կարող էր կարևոր դեր ունենալ գինու հումքի զտման գործում։ Խաղողի քաղցուն հանգստանալիս պինդ մասնիկները նստում էին հատակին՝ առանձնանալով հեղուկից։ Ձագարաձև հատվածում նստվածքի կենտրոնացումը կարող էր հեշտացնել քաղցուի պարզեցումն ու տեղափոխումը՝ նվազեցնելով նստվածքի հետ խառնվելու հավանականությունը։ Այս կառուցվածքային առանձնահատկությունը ցույց է տալիս, որ ավանդական գինեգործության մեջ կարևոր էին ոչ միայն խաղողի մշակման ու քաղցուի ստացման եղանակները, այլև հեղուկի պարզեցման և տեղափոխման համար կիրառվող գործնական լուծումները։